De Brieven

De tweede vraag: in de Koran wordt met verzen als

اَلَّذ۪ى خَلَقَ الْمَوْتَ وَالْحَيٰوةَ لِيَبْلُوَكُمْ اَيُّكُمْ اَحْسَنُ عَمَلًا[Hij] Die de dood en het leven schiep opdat Hij jullie kan beproeven, wie van jullie de beste in da-den is. – De Koran 67:2

verkondigt dat de dood evenals het leven geschapen is en bovendien een gunst is. Hoe kan de dood eigenlijk een geschapene en gunst zijn, terwijl de dood ogenschijnlijk een ontbinding, een vernietiging, een verval en een uitdoving van het leven is en een einde aan vreugde brengt?

Het antwoord: zoals wij aan het einde van de eerste vraag hebben vermeld, is de dood een ontslag uit de wereldse dienst, een rustpauze, een wisseling van plaats, een verandering van lichaam, een begin, een uitnodiging en een inleiding tot het eeuwige leven. Net zoals het leven door goddelijke schepping en beschikking verschijnt, zo vindt ook de dood op een wijze en doelgerichte plaats door goddelijke schepping en beschikking. Want zelfs de dood van het plantenleven, dat het laagste levensniveau vormt, toont zich als een nog ordelijker kunstwerk dan het leven zelf. Hoewel de dood van vruchten, pitten en zaden er uiterlijk uitziet als verval en ontbinding, is zij in werkelijkheid een uiterst precieze chemische verwerking, een weloverwogen vermenging van elementen en een met wijsheid vervulde samenstelling van moleculen die na de dood in een nieuw ontkiemend leven opnieuw verschijnen. De dood van een zaadkorrel is dus het begin van het leven van een nieuwe plant. Daarom is de dood, net als het leven, geschapen en welgeordend.

Bovendien is de vernietiging van vruchten en dieren in de menselijke maag het begin van hun ontwikkeling naar het niveau van het menselijke leven. Om die reden kan gezegd worden dat hun dood even welgeordend en geschapen is als hun leven.

Indien het sterven van planten, die tot het laagste levensniveau toebehoren, op die wijze geschapen, wijs en welgeordend is, dan dient de dood van mensen, die tot het hoogste levensniveau toebehoren, op dezelfde wijze geschapen, wijs en welgeordend te zijn. Zoals een zaadje dat in de aarde wordt gezaaid boven de grond uitgroeit tot een boom, zo zal ook de mens, wanneer hij in de aarde wordt gelegd, onvermijdelijk de loten voortbrengen van een onvergankelijk leven in ālem-i berzakhEen rijk waarin de zielen van de overledenen wachten tot de wederopstanding..

Echter, wat betreft de dood als een gunst, zullen wij hier slechts verwijzen naar vier aspecten van de vele.

Het eerste aspect: de dood is een grote gunst omdat men verlost wordt van de verzwaarde verantwoordelijkheden en de zware plichten van het wereldse leven. Het opent de poort naar ālem-i berzakhEen rijk waarin de zielen van de overledenen wachten tot de wederopstanding. waar men de negenennegentig van zijn honderd vrienden, die reeds zijn vertrokken, zal ontmoeten en zich met hen zal herenigen.